Tom Löwental & Huub Oosterhuis
"Ik probeer dóór te denken over een heel fundamenteel gegeven in dat geloofsverhaal, namelijk de schepping van vrije mensen. Van daaruit probeer ik een vraagteken neer te zetten achter het woord almachtig, dat helemaal niet voorkomt in de bijbel". Aldus Huub Oosterhuis in een interview voor NH-magazine (14-11-'87). Ruim anderhalf jaar daarvoor was van zijn hand een leerdicht verschenen, getiteld: 'Het lied van de aarde'. Hierin behandelt Oosterhuis bovenstaand thema. "Toen schiep God de mens naar zijn beeld", luidt de eerste zin van het leerdicht. De rest van de tekst kan worden beschouwd als de uitwerking van die notitie.
In opdracht van de Vrije Universiteit schreef Tom Löwental, die al vele jaren als componist en dirigent met Oosterhuis samenwerkt, de muziek voor 'Het lied van de aarde'. Op 18 maart jl. ging het werk concertant in première aan de Vrije Universiteit. De VU-Vereniging heeft het vervolgens mogelijk gemaakt een zestal regionale voorstellingen te realiseren. De worden telkens voorafgegaan door een inleiding over 'schepping'. Eén en ander sluit nauw aan bij de thematiek van het 'conciliair proces voor gerechtigheid, vrede en heelheid van de schepping'. 'Het lied van de aarde' gaat over God. En over goed en kwaad. Over de aarde die tot ondergang gedoemd lijkt. Over mensen die 'geschapen' zijn op de aarde te behoeden. 'God' is als theatraal thema controversieel en wordt derhalve niet eenvoudig ten tonele gevoerd. Oosterhuis echter, brengt God schaamteloos ter sprake. Om duidelijk te maken waarover hij het heeft, lijkt hij God welhaast lijfelijk in beeld te willen brengen, sprekend, zingend zelfs. En degene die in beeld gebracht wordt blijkt bovendien een vrouw te zijn. 'Het lied van de aarde' sluit dus niet aan bij die naoorlogse Nederlandse literatuur, waarin schrijvers hun eigen strenge vader als beeld van God opvoeren. Evenmin deelt 'Het lied' in de opvatting over godsdienst, die geloof begrijpt als 'het doden van de tijd met wat eeuwigheid'. 'Het lied' is niet geschreven voor religieuze kleuters die lijden aan een godsdienstige Sinterklaas-fixatie. 'Het lied van de aarde' stelt mensen centraal. Mensen die op deze aarde leven. Die toekomst creëren met elkaar of niet. |